Oszust korzystający z metody „na tulipana”, rozkochuje w sobie kobiety, obiecuje im wspaniały związek lub też nawet i piękną wizję małżeństwa oraz długiego dostatniego wspólnego życia, a następnie wyłudza od nich pieniądze i znika. Oszustwo to ostatnimi czasy zostało rozbudowane o nową opcję: wyłudzacze, jako miejsce zapoznania wymarzonego partnera lub partnerki, wybierają internet. Schemat jest zawsze jednak taki sam: pojawia się oszust, który wykorzystując samotność swojej ofiary, manipuluje nią i przekonuje o miłości. Gdy mu się to udaje, przechodzi do ataku i prosi o pieniądze. Po ich otrzymaniu znika bez śladu. Wbrew pozorom, nie tylko kobiety zostają ofiarami oszustów matrymonialnych, ale coraz częściej również i mężczyźni. Problem ten nie jest nowy, jednak przebiegłość wyłudzaczy jest ogromna i nawet bardzo ostrożna osoba może dać się oszukać.

Jest kilka stałych elementów, które wpływają na skuteczność tego typu oszustwa. Jako ofiary typowane są osoby samotne i bardzo potrzebujące kogoś bliskiego. Nie muszą być majętne, ponieważ dla oszusta wystarczy, jeżeli np. wezmą kredyt lub pożyczkę. Dlatego też należy pamiętać, że ofiarami padają nie tylko bogaci ludzie i może to być każdy z nas. W pierwszej kolejności należy pamiętać, że oszust może podawać się za wiele różnych osób i będzie chciał się dopasować niejako do nas. Może więc udawać żołnierza amerykańskiego, zagranicznego biznesmena, wdowca czy też po prostu miłego człowieka, który na początku ma pieniądze, a nawet kupuje prezenty, jednak po chwili popada w kłopoty i potrzebuje „małej pomocy”. Opcji jest wiele, nie ma zamkniętego katalogu.

Jak więc się przed tym uchronić?

1. Nie ufaj ludziom, których nie znasz. Niestety, to smutna prawda, ponieważ z natury nikt nie chce zakładać, że drugi człowiek pragnie naszej krzywdy. Co więcej, patrząc na wszystkich jak na potencjalnych oszustów, ciężko będzie nam nawiązać jakąkolwiek relację. Potrzebny jest zatem dystans i zachowanie równowagi. Po prostu nie wierz, że wszystko, co ktoś Ci mówi lub pisze, jest prawdą. Nie oznacza to też, że z góry musisz kogoś oskarżać o kłamstwo. Po prostu cierpliwie wszystko weryfikuj. Jeżeli Twoją uwagę przykuły liczne nieścisłości w opowieści drugiej osoby, powinnaś baczniej się temu przyjrzeć.
2. Okazje się nie zdarzają. Czy przed snem marzysz o bogatym, nieznanym wujku z Ameryki, który przepisze Ci miliony i zmieni Twoje życie? Każdy pewnie tak miał. Marzenia i fantazje to nic złego. Musisz jednak wiedzieć, że statystyczne szanse na takie wydarzenie bliskie są zera. Nagła super okazja to najczęściej oszustwo, zarówno w miłości jak i w biznesie. 
3. Jeśli znajomość jest krótka to nie należy zgadzać się na pożyczki czy jakiekolwiek inne zobowiązania finansowe. Jeśli dostałaś taką prośbę to oznacza, że powinnaś być ostrożna.  
4. Oszustom bardzo często zależy na tym, aby o Waszej relacji nie wiedział nikt poza Wami. Często tłumaczą, że chcą być na razie anonimowi. To powinno wzbudzić Twoje podejrzenia. O nowo poznanej osobie warto opowiedzieć komuś bliskiemu, kto znacznie trzeźwiej spojrzy na sytuację i wyłapie różne sygnały, których Ty nie zauważasz przez swoje zauroczenie. 
5. Oszuści coraz częściej przenoszą się do internetu, co pozwala im na zachowanie większej anonimowości. Nie ufaj nigdy komuś, kto nie chce spotkać się na żywo. 
6. Staraj się zweryfikować daną osobę. Przejrzyj portale społecznościowe i randkowe, sprawdź w internecie imię i nazwisko. Brak informacji lub kont społecznościowych też może coś oznaczać. Oszust na pewno nie przedstawi Ci swoich znajomych czy też będzie unikał dostarczenia Ci zbyt wielu informacji, które pozwolą na jego późniejszą identyfikację. Czujność na pewno powinno wzbudzić niechętne mówienie o swojej przeszłości, rodzinie, znajomych itp.
7. Bardzo wiele informacji możesz sprawdzić sama. Jeżeli jednak dalej masz jakieś wątpliwości, możesz zgłosić się do biura detektywistycznego, które pomoże Ci zweryfikować wszelkie niedomówienia. 

Oszuści matrymonialni, aby uwiarygodnić się przed swoją ofiarą, posiadają zaplanowane metody i schematy działania, najczęściej dostosowane pod konkretnie wytypowaną osobę. Musisz więc być przygotowana, że na samym początku wszystko może wyglądać bardzo dobrze. Jeżeli po drugiej stronie jest oszust, prędzej czy później na pewno pojawią się jakieś nieścisłości, ponieważ tego typu kłamstwa nie da się długo utrzymać i np. nie zapoznać drugiej strony ze swoją rodziną. Trzeba więc być czujnym. Nawiązywanie nowych znajomości to nic złego, to tak na prawdę podstawa człowieczeństwa. Poznając jednak nowych ludzi należy być ostrożnym i dbać o swoją prywatność. 

Mam nadzieję, że moje rady okażą się przydatne.  

Bądź bezpieczna. 

Stalking to słowo pochodzące z języka angielskiego. Oznacza „podchody” czy też „skradanie się”. Stalkingiem w Polsce określa się uporczywe nękanie lub prześladowanie ofiary. Może on przybierać wiele form: od fizycznego nękania, np. poprzez śledzenie swojej ofiary, do wykorzystania form komunikacji zdalnej, czyli internetu czy też telefonu. Zgodnie z danymi Komendy Głównej Policji w 2017 roku wszczęto 8078 postępowań związanych z uporczywym nękaniem oraz wykorzystywaniem wizerunku. To tylko oficjalne statystyki, jednak jak wiele było osób nękanych, które nie odważyły się zgłosić na policję - nie wiemy. 

Stalking a odpowiedzialność karna

Art. 190a. Kodeksu Karnego przewiduje następujące kary za stalking:

§ 1. 

Kto przez uporczywe nękanie innej osoby lub osoby jej najbliższej wzbudza u niej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia, poniżenia, udręczenia lub istotnie narusza jej prywatność, 

podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. 

§ 2. 

Tej samej karze podlega, kto, podszywając się pod inną osobę, wykorzystuje jej wizerunek, inne jej dane osobowe lub inne dane, za pomocą których jest ona publicznie identyfikowana, w celu wyrządzenia jej szkody majątkowej lub osobistej. 

§ 3. 

Jeżeli następstwem czynu określonego w § 1 lub 2 jest targnięcie się pokrzywdzonego na własne życie, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 12. 

§ 4. 

Ściganie przestępstwa określonego w § 1 lub 2 następuje na wniosek pokrzywdzonego. 

Zdaniem wielu prawników zwiększona wysokość kary za stalking nie odstraszy prześladowców. Skuteczniejszym rozwiązaniem byłoby usunięcie zapisu o uporczywości, dzięki czemu łatwiej będzie stawiać zarzuty sprawcom oraz egzekwować prawo. 

Jak rozpoznać stalking?

Stalking może przejawiać się w różnoraki sposób. Nie ma katalogu zamkniętego dla tego typu czynności. Jest to po prostu działanie, które, najprościej mówiąc, narusza prywatność, intymność i spokój ofiary. Przykładowymi najczęstszymi formami stalkingu są:

1. Telefony i wiadomości:. liczne połączenia, często głuche, czy też smsy z różnymi treściami, jakich nie życzymy sobie otrzymywać.
2. Śledzenie.
3. Nagrywanie nas lub też fotografowanie.
4. Podszywanie się pod nas i rozsyłanie nieprawdziwych informacji.
5. Szantażowanie oraz grożenie. 

Cyberstalking 

Dostęp do technologii sprawia, że  przestępcy używają coraz to nowych metod działania. Nie inaczej jest właśnie ze stalkingiem, który w obecnych czasach przerodził się tak naprawdę w cyberstalking, czyli nękanie za pośrednictwem internetu. Prześladowca, który posiada odpowiednie umiejętności, może narobić wielu szkód swojej ofierze włamując się do poczty, portali społecznościowych, ale także instalując oprogramowanie szpiegujące, które sprawi, że będzie mógł on cały czas śledzić swoją ofiarę. Jest to także czyn znacznie trudniejszy do wykrycia, ponieważ stalker nie będzie musiał cały czas być blisko swojej ofiary, a jeżeli zdecyduje się zaatakować, dzięki zebranym danym wybierze najlepszy według siebie moment. Z mojego doświadczenia jako prywatnego detektywa wynika, że dla ofiary najbardziej dotkliwą formą nękania jest rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji na portalach społecznościowych, wysyłanie kompromitujących treści do znajomych czy też rodziny lub też nawet podszywanie się pod swoją ofiarę. Skutki tego typu działań są różne, najczęściej jednak mają bardzo negatywny wpływ na życie prywatne jak i zawodowe osoby prześladowanej.

Jak chronić się przed prześladowcą?

Wiem, że może to brzmieć naiwnie, jednak pierwszą rzeczą, którą należy zrobić, jest poinformowanie swojego prześladowcy o tym, że nie życzysz sobie z nim kontaktu. Jeżeli jednak pomimo Twoich próśb dalej będzie Cię prześladować, warto:

1. Zaprzestać jakiejkolwiek komunikacji ze sprawcą stalkingu. Jeśli nie ma ryzyka, że może być to niebezpieczne, to przerwij wszelki kontakt  z osobą, która Cię prześladuje lub nęka, ale zachowaj wszystkie dowody prześladowania. 
2. Gromadź potwierdzenia na to, że jesteś prześladowana. Jeżeli dzwoni do Ciebie stalker to nagrywaj rozmowy, zbieraj smsy i wszelkie inne materiały. Będą one przydatne na policji oraz sądzie.
3. Porozmawiaj ze swoimi bliskimi i poinformuj ich o swoim problemie. Nie zostawaj z nim sama.
4. Zgłoś sprawę na policję nawet jeżeli nie jesteś pewna czy  to, czego doświadczasz, wyczerpuje znamiona stalkingu. Jeżeli to możliwe, weź numer do policjanta, który będzie prowadził sprawę, aby móc być z nim w kontakcie. 
5. Musisz mieć świadomość tego, jak wiele informacji na swój temat publikujesz w internecie. Im więcej tego będzie, tym bardziej ułatwiasz działanie stalkerowi. Zmień także wszystkie hasła na bezpieczne oraz takie, które się nie powtarzają.
6. Jeżeli to możliwe, powiadom sąsiadów o sytuacji, aby oni również zwracali uwagę na podejrzane osoby w otoczeniu. 
7. Wyposaż się w środki służące do samoobrony, takie jak gaz pieprzowy czy też paralizator. Nigdy nie wiesz jak daleko może posuwać się stalker. 
8. Skorzystaj z pomocy profesjonalistów. Jeżeli problem narasta, warto skorzystać z porady prawnika oraz prywatnego detektywa, którzy pomogą Ci zwiększyć swoje bezpieczeństwo. 

Czasy, w których to szefowie mieli zawsze rację, a pracownicy musieli tylko wykonywać polecenia, często będąc przy tym nękanymi lub obrażanymi, powoli odchodzą w zapomnienie. Niestety, nie zawsze. 

Obecnie dobre relacje na linii pracodawca - pracownik opiera się na wzajemnym szacunku oraz poszanowaniu nie tylko obowiązków, ale także i praw każdej ze stron. Zdarzają się jednak przypadki, kiedy pracodawca czy też przełożony nie zachowuje się jak należy. Czasem z problemem mobbingu możemy także spotkać się w przypadku pracownika, który jest na równoległym stanowisku, ale nie jest naszym przełożonym. Co zrobić, jeżeli jesteś ofiarą mobbingu w pracy? 

Na czym polega mobbing?

Wyśmiewanie, zaczepki, wyzwiska, napastowanie czy też izolacja wobec innych to najczęstsze elementy mobbingu w miejscu pracy. Zgodnie z art. 94 kodeksu pracy mobbing oznacza działania lub zachowania dotyczące pracownika albo skierowane przeciwko pracownikowi, polegające na uporczywym i długotrwałym nękaniu lub zastraszaniu pracownika, wywołujące u niego zaniżoną ocenę przydatności zawodowej, powodujące lub mające na celu poniżenie lub ośmieszenie, izolowanie lub wyeliminowanie go z zespołu współpracowników.

Musisz także wiedzieć, że nie każdy konflikt czy też problem w pracy jest mobbingiem. Warto pamiętać, że aby mówić o tym zjawisku, muszą być spełnione dwa warunki: długotrwałość oraz uporczywość. Świadomość ta jest o tyle istotna, że to właśnie na ofiarach mobbingu będzie leżał obowiązek udowodnienia tego, że był wobec nich stosowany.

Praca w życiu człowieka ma ogromne znaczenie ponieważ przynosi nam pieniądze, bez których trudno się obyć. Nie można jednak stawiać pracy ponad wszystko, ponad swoje zdrowie psychiczne. Świadomość w naszym społeczeństwie na temat zagadnienia mobbingu znacząco rośnie. Trzeba ją cały czas pielęgnować i wspierać, ponieważ problem ten dalej jest bardzo aktualny. Jeżeli więc jesteś ofiarą mobbingu, musisz się temu sprzeciwić, bo swoje zdrowie musisz stawiać wyżej niż strach przed agresorem.

Jak udowodnić mobbing w pracy?

O tym, czy w miejscu pracy doszło do mobbingu, zadecyduje ostatecznie sąd. Z mojego doświadczenia zawodowego wynika, że tego typu sprawy rzadko kiedy należy do łatwych oraz załatwianych szybko. Wymagają one wykonania wielu ustaleń, zweryfikowania dowodów oraz przesłuchania zazwyczaj licznych świadków.

Jak już wcześniej wspomniałem, obowiązek udowodnienia mobbingu leży po stronie ofiary. Walka ze sprawcą jest bardzo trudna. Ofiara musi się więc dobrze przygotować zbierając wszelkie dowody związane z tym zjawiskiem. Osobiście na pewno radziłbym, aby nie pozostawać biernym wobec sytuacji, która nas dotyka i bronić się, wyrażając sprzeciw na tego typu działanie. Człowiek, który nas nęka powinien poznać nasze stanowisko oraz konsekwencje, jakie go czekają. 

Warto także w otoczeniu naszej pracy znaleźć osoby, które nam pomogą. Jeżeli mobbing wobec nas stosowany jest ze strony równoległego pracownika i rozmowa z nim nic nie dała, należy porozmawiać z przełożonym - może on nie wiedzieć o tym, co dzieje się za jego plecami. Jeżeli to jednak właśnie szef stosuje wobec Ciebie mobbing, masz kilka wyjść. Pierwszym jest porzucić pracę i dać sobie spokój, co jest rozwiązaniem bezpiecznym, ale nie dającym jednak żadnego poczucia sprawiedliwości. Co więcej, pozwalającym, aby to negatywne zjawisko dalej funkcjonowało. Drugim jest szukanie innych pracowników, aby wspólnie sprzeciwić się takim działaniom. Nie bez powodu mówi się, że w grupie siła - daje ona większe poczucie bezpieczeństwa. 

Bardzo ciekawym zjawiskiem jest także mobbing w dobie pandemii i zdalnej pracy. Wiele osób zapewne powie, że zjawisko to ustało, ponieważ ludzie nie spotykają się twarzą w twarz. Nic bardziej mylnego: w mojej ocenie o wiele łatwiej dręczyć ludzi zza klawiatury, gdy nie mamy z nimi bezpośredniej interakcji. Często to właśnie wtedy osoba mobbingującą jest o wiele bardziej śmiała w swoich działaniach.

5 rad dotyczących walki z mobbingiem w miejscu pracy

1. Sprawdź politykę walki z mobbingiem w swojej firmie. Wiele firm posiada odpowiednie procedury oraz metodyki zgłaszania i działania w przypadku, gdy staniesz się ofiarą. Warto z nich skorzystać.
2. Porozmawiaj ze swoimi przełożonymi lub działem HR. Sprawę mobbingu należy zgłosić jak najszybciej, aby móc zawczasu jej przeciwdziałać. 
3. Nie bądź ofiarą. Łatwo radzić, jednak musisz pamiętać, że to nie Ty masz problem, a agresor, który stosuje wobec Ciebie mobbing. Nie trać swojego poczucia wartości tylko dlatego, że ktoś łamie prawo.
4. Bądź profesjonalny i nie kryj problemów. Jeżeli problem mobbingu się pojawił, nie należy się z nim kryć. Trzeba mówić o nim głośno, a przede wszystkim wyrażać jasny sprzeciw wobec sprawcy. 
5. Zbieraj dowody. Jeżeli okaże się, że będziesz musiała iść do sądu, zbieraj wszelkie dowody świadczące o tym, że wobec Ciebie stosowany był mobbing.